De paus en Anglicaanse priesters

Opmerkelijk nieuws… Paus Benedicuts XVI heeft een document goedgekeurd dat stelt dat Anglicaanse priesters (waaronder velen getrouwd zijn!) zich bij de Rooms-katholieke kerk kunnen aansluiten. Ze kunnen weliswaar geen bisschop worden. En ik die dacht dat Benedictus de Rooms-katholieke leer wou bewaren. Dit is toch een serieuze afwijking…

Ik vraag me oprecht af hoe ze het celibaat voor Rooms-katholieke priesters gaan volhouden. Via een omweg kan je nu getrouwd Rooms-katholieke priester zijn! Moest ik van plan zijn Rooms-katholieke priester te worden, zou ik mij nu eerst aansluiten bij de Anglicaanse kerk en daarna rustig overstappen naar de Rooms-katholieke kerk.

De Geschiedenis der Kerk

Ik lees al sinds een paar maanden, tijdens vrije momenten, wat gedeelten in de Geschiedenis der Kerk van Berkhof. Een paar dagen geleden viel mijn oog op zijn voorwoord. Daarin schrijft hij, aan het einde, over de kerk in Europa (die al eeuwenlang een begunstigde kerk is) het volgende:

Eerst de laatste jaren laten ons verschijnselen zien, die de vraag wettigen of deze tijd misschien aan het aflopen is en de begunstigde kerk weer de vervolgde kerk zal worden.

Dat vond ik een interessante opmerking. Berkhof zag halverwege de jaren 50 al hoe het geestelijk klimaat van Europa veranderde. We zijn nu 50 jaar verder, de begunstigde kerk is nog steeds min of meer begunstigd, maar ik moet toegeven dat ik hier en daar ook verschijnselen zie die Berkhofs vraag wettigen. Hoe lang nog?

Pelagius en Augustinus

Af en toe duik ik de kerkgeschiedenis in. Dat verrijkt, helpt ons beter te begrijpen wat we geloven en waar hetgeen we geloven vandaan komt. Ik las een interessante passage over Pelagius (ca.360-430; de echte data zijn onbekend) – iets wat ik ooit wel al gelezen zal hebben, maar vergeten was.

Pelagius was een Britse monnik, die kortgezegd leerde dat verlossing door verdienste moest verkregen worden. De mens was, volgens hem, in staat om zichzelf te redden. Augustinus (354-430), een tijdgenoot van Pelagius, ging hier fel tegenin (en terecht).

Maar… en daar wil het eigenlijk over hebben. De reden waarom Pelagius zo sterk nadruk legde op de menselijke verantwoordelijkheid was dat hij had gezien dat de kerk van Rome een heel slappe moraal had. Deze mensen waren, omdat ze toch door God gered werden, lui geworden. Pelagius ging hier heel hard tegenin en legde nadruk op levensheiliging. Op zich niet verkeerd, alleen jammer dat hij zo ver ging om te zeggen dat mensen zichzelf konden redden.

Paus geeft Luther gelijk

Ondertussen al achterhaald nieuws (van november 2008), maar ik las het ook pas een paar dagen geleden op de blog van Job Thomas. Luther heeft min of meer gelijk gekregen van de paus – toch op vlak van redding door geloof ipv door goede werken of aflaten of … – lees hier. Zoals in het artikel staat, is dit iets wat al sinds 1999 een item is tussen lutheranen en katholieken.

Voor een aantal protestanten (waaronder evangelischen) zal dit misschien een belangrijk teken zijn. Misschien, denken ze, is daarmee het verschil tussen protestantisme en katholicisme uitgevaagd. Dat is, wat mij betreft, niet het geval. Het biedt een gedeeltelijke grondslag, een mogelijke basis om gesprekken te voeren, maar er zijn nog heel wat obstakels.

Wat is de plaats van Jezus? Is Hij de enige middelaar tussen God en mensen of wordt Hij overschaduwd door Maria en een hele reeks heiligen? Of door de priester?

Is Jezus’ offer aan het kruis een eenmalige gebeurtenis en voldoende voor de rest van de geschiedenis? Of moeten we elke week het offer opnieuw brengen?

Wat is de plaats van aflaten? Ook nu nog kunnen katholieken op bepaalde momenten aflaten krijgen…Wat is de plaats van bedevaartsoorden, waar aan beelden genezing afgesmeekt wordt?

Ik ben van mening dat op bepaalde vlakken samenwerking met katholieken mogelijk is (dan denk ik vooral aan C’Axent of sociale initiatieven). Waar het op de leer aankomt, wil ik pleiten voor degelijk onderzoek. De katholieke kerk mag dan op bepaalde vlakken toenadering zoeken bij protestanten, maar er zijn heel wat vlakken waar we het (vanuit de Bijbel) niet eens kunnen zijn met de katholieke leer.